Drwy'r Coed - Through the Woods
Cymhedrol | Moderate 1¾ awr / hours
Mae'r teithiau cerdded hyn yn gyflwyniad i'r goedwig ar ochr ogleddol y dyffryn uwchben ffermydd Hafod Fraith a Llechwedd Hafod. Dechreuwch wrth y lôn rhwng Canolfan Awyr Agored Coleg Ellesmere (yr hen eglwys a'r ysgol) ac Isfryn. Ewch drwy giât y cae a pharhewch i fyny'r llethr wrth nant Dyfnant, gyda golygfeydd o'r Ceunant, cataract taranllyd ar ôl glaw. Yng nghornel dde uchaf y cae fe welwch bont a chamfa wedi'u gwneud yn dda i hen lwybr, i'w weld yn gliriach o bell, sy'n torri'n groeslinol i fyny'r allt ar draws y cae i gamfa eithaf simsan yn y gornel dde. Gallwch weld o'r map y gallech hefyd ddechrau o'r lôn i Flaen-y-Cwm. Mae'r llwybr yn mynd ar hyd ffens y goedwig am ychydig, heibio i’r ddau Hafod Fraith, cyn troi i ffwrdd o'r ffin i ffordd goedwig. Croeswch y ffordd a bydd postyn marcio yn eich cyfeirio i fyny'r lan ar yr ochr arall at lwybr trwy'r coed, parhad o'r hen lwybr i Glascwm. Rydych chi'n cerdded ar hyd y lan uwchben ffos, weithiau'n beryglus, weithiau'n gorslyd. Ar ddiwedd y darn hwn, croeswch ddiferyn o ddŵr a wal isel ac i mewn i goed, a dorrwyd y gangiau'n ddiweddar er ein lles ni. Mae sgramblo i fyny lan yn eich dwyn i ail ffordd goedwig, lle byddwch chi eto'n gweld saeth ar gyfer llwybr sy'n torri cornel i ffordd arall eto. Y tro hwn trowch i'r dde ac ewch tuag at fryn Pen-y-Bryn. Anwybyddwch lwybr i'r chwith, sy'n darparu mynediad i'r rhai uchelgeisiol i Foel Llechwedd-Hafod a Rowen, ac ewch ymlaen i groesffordd, lle byddwch yn troi i'r dde i lawr y bryn. Mae'r troad nesaf, tro miniog iawn i'r dde, yn eich galluogi i gwblhau'r cylch yn ôl i dir cyfarwydd a'r marciwr trwy'r coed. Wrth i chi fynd ymlaen i Gwm, gallwch nodi'ch cynnydd trwy dicio'r llwybr yn y dyffryn isod: Rhyd-y-Grô (gyda'r felin wynt), Teras Beniarth, Teras a Fferm Carrog, Fferm y Foel, Capel Rhyd-y-Meirch, a Theras Dyfnant, pan fyddwch bron adref.
This walk serves as an introduction to the forest on the north side of the valley above the farms of Hafod Fraith and Llechwedd Hafod. Start by the lane between Ellesmere College's Outdoor Centre (the former church-cum-school) and Isfryn. Go through the field gate and continue up the slope by the Dyfnant stream, with views of the Ceunant, a thundering cataract after rain. In the top right of the field you will find a well made bridge and stile to an old path, more clearly seen from a distance, which cuts diagonally uphill across the field to a rather wobbly stile in the right corner. You can see from the map that you could also start from the lane to Blaen-y-Cwm. The path carries along the forest fence for a while, past 2 former Hafod Fraiths, before angling away from the boundary to a forest road. Cross the road and a marker post points you up the bank at the other side to a path through the trees, a continuation of the old path to Glascwm. You walk along the bank above a ditch, sometimes precariously, sometimes boggily. At the end of this section, cross a trickle of water and a low wall and into trees, recently de-branched for our benefit. A scramble up a bank brings you to a second forestry road, across which you will again see an arrow for a path which cuts off a comer to yet another road. This time turn right and head towards Pen-y-Bryn hill. Ignore a track to the left, which provides access for the ambitious to Moel Llechwedd-Hafod and Rowen, and carry on to a cross-roads, where you turn right down hill. The next tuming, a very sharp right, enables you to complete the circle back to familiar ground and the marker through the trees. As you proceed to Cwm, you can mark your progress by ticking off in the valley below: Rhyd-y-Grô (with the windmill), Beniarth Terrace, Carrog Terrace and Farm, Foel Farm, Rhyd-y-Meirch Chapel, and Dyfnant Terrace, when you are almost home.